House en techno over de grenzen | Deel 1: Oost-Europa

House en techno over de grenzen | Deel 1: Oost-Europa

Binnen ons eigen Belgenlandje bestaat er al decennia lang een levendige scene voor alles wat onder de noemer van de elektronische muziek valt. Het gros van de Belgische muziekliefhebbers beseft maar al te goed over wat voor een luxe we hier beschikken als het op dat genre aankomt.

Ieder weekend staan er internationale toppers geprogrammeerd in Fuse, Ampere, Café d’Anvers of op één van de talloze festivals die ons land rijk is. Ook onze buurlanden hebben niet te klagen. Amsterdam en Berlijn zijn dezer dagen veruit de Europese hoofdsteden van het nachtleven en ook in Parijs duiken steeds meer vooruitstrevende initiatieven op.

Doorheen de jaren heeft ieder land in West-Europa wel zijn eigen geluid opgebouwd. We kennen allemaal de eerder industriële techno uit Groot-Brittanië, de door disco beïnvloedde house uit Frankrijk of de zo minimal mogelijke techno uit Duitsland. Maar hoe zit het nu met het nachtleven en de elektronische muziek in het oostelijke deel van Europa? Op regelmatige basis zien we wel eens een eerder vreemd klinkende dj-naam voorbijkomen. Toch zijn er maar weinig luisteraars die er bij stilstaan dat er ook in het oosten van Europa enorm straffe elektronica gemaakt wordt. 

Er is heel wat veranderd in grote delen van Oost-Europa. Na de val van de communistische regimes ontstond er een gevoel van euforie onder de bevolking, de vrijheid om zelf over hun toekomst te beslissen. Door de vertroebeling van de Europese binnengrenzen baande ook verschillende culturele stromingen zich een weg naar de vooral door Sovjet-Unie beïnvloedde regio’s.

Steeds meer leegstaande panden kregen een nieuwe bestemming, de ideale locatie voor illegale raves die voor velen een eerste introductie betekenden in de wereld van repetitieve beats en melodieën die house en techno rijk zijn. De perfecte basis voor de vele underground scenes die zich in Oost-Europa ontwikkelden.

Roemenië 

De meest interessante scene vinden we op dit moment in Roemenië. Het land aan de Zwarte Zee beschikt, misschien wel het meest van alle Europese staten, over een eigen stroming binnen de technowereld. De bijzonder minimale variant focust zich op grooves die een eeuwigheid blijven aanslepen, maar toch zelden gaan vervelen. De muziek is bij voorkeur subtiel en dat blijkt ook het algemene codewoord voor het Roemeense nachtleven te zijn. 

Het uitgaansleven in Roemenië is een eigen leven gaan leiden. Door de minder strenge regelgeving is er voor de organisatoren en clubeigenaars veel meer ruimte om creatief om te gaan met tijd en ruimte. Veel feesten gaan meerdere dagen aan één stuk door waardoor dj’s de kans krijgen om bijzonder lange sets te spelen.

In tegenstelling tot de rest van Europa is het publiek er veel meer ingetogen. De Roemenen komen naar een club om in de eerste plaats van de muziek te genieten. Er is nauwelijks iemand die zich bezighoudt met het posten van een foto op zijn Facebook of Instagram. Enkel de eindeloze technobeats tellen. 

Op de voorgrond van de Roemeense stroming staan Raresh, Rhadoo en Petre Inspirescu. Samen richtten ze in 2007 het ondertussen prominente label [a:rpia:r] op. In die periode was het bijzonder lastig om in Roemenië aan kwalitatieve platen te geraken waardoor deze heren zich genoodzaakt voelden om zelf hun muziek uit te brengen.

De releases op [a:rpia:r] belandden in de platentas van Ricardo Villalobos en hij nodigde de Roemenen voor het eerst uit om in Ibiza te spelen. De populariteit van het trio zorgde ervoor dat er steeds meer interesse vanuit het Westen kwam voor de Roemeense variant van techno. Tegenwoordig zijn diverse Roemeense dj’s regelmatig te gast in de vele clubs die België rijk is. Een absolute aanrader voor de liefhebbers van het aan populariteit winnende micro-house genre! 

Om in de gaten te houden: 
Artiesten: Barac, Livio & Ruby, Mihai Popoviciu 
Labels: Midi Records, Amphia, Naural 
Clubs/festivals: Sunwaves Festival, Guesthouse, Eden 

Voormalige Sovjet-Unie 

Ook de val van de Sovjet-Unie heeft een hele nieuwe wending gegeven aan het uitgangsleven in de voormalige lidstaten. De uit Siberië afkomstige Nina Kraviz schopte het de voorbije jaren tot één van de meest prominente dj’s binnen het hedendaagse technomilieu. In haar voetsporen weten nu ook heel wat andere producers uit de ex-Sovjetlanden hun weg te vinden naar het publiek in West-Europa. Ben Klock nam de uit Oekraïne afkomstige Etapp Kyle onder zijn hoede en ook zijn landgenoot Vakula stond deze zomer op Dekmantel Festival en op de tweede verjaardag van Abstrkt in Gent. 

De voorbije jaren sprong ook Litouwen op een positieve, maar ook negatieve, manier in het oog van de Europese muziekliefhebbers. Ten Walls was met Walking With Elephants verantwoordelijk voor één van de anthems van het jaar en tekende op vooraanstaande labels als Life And Death en Innervisions. Niet veel later werd zijn volledige zomertournee gecanceld na enkele controversiële uitspraken waarin hij homoseksuelen vergeleek met pedofielen.

Andere vooraanstaande dj’s uit Litouwen zijn Gardens Of God en Few Nolder. Beiden staan ze garant voor donkere techno met een hoge emotionele waarde, een sound die hun respectievelijk contracten opleverde bij Ellum en Conaisseur Recordings.

Het meest prominente festival uit de sovjetregio moet wel KaZantip zijn. Een jaar na de val van het communisme ontstond het evenement als een kleinschalig feest voor lokale surfers in Popovka, een dorp aan de kust van de Zwarte Zee in de Krim. Op enkele jaren tijd ontwikkelde de bijeenkomst zich tot een drie weken durend festival dat elk jaar meer dan 150.000 bezoekers mag verwelkomen.

In 2010 maakte een ploeg van het Nederlandse programma Spuiten en Slikken een reportage over het iet wat beruchte festival. Tijdens dat jaar stonden naast heel wat lokale en Russische dj’s ook internationale toppers als Carl Cox en Josh Wink geprogrammeerd. 

Om in de gaten te houden:
Artiesten: Woo York, Nastia, Stanislav Tolkachev 
Labels: Trip, Gost Zvuk, All Inn Records 
Clubs/Festivals: Closer, Propaganda, Outline Festival 

Polen 

Dance-muziek maakte zijn intrede in Polen na de val van de Berlijnse muur in 1989, Poolse dj’s reisden massaal naar Duitsland en keerden terug met muziek die in eigen land nog niet te verkrijgen was. Hiphop, jungle, trance en aanverwanten geraakten via de geïmporteerde vinylplaten tot op de radiostations en heel wat muzikanten begonnen zelf met die geluiden te spelen. 

Eén van die dj’s was Jacek Sienkiewicz, geïnspireerd door de muziek van Robert Hood en de volledige stroming aan Detroit techno, bracht hij in 1999 het allereerste Poolse techno album uit. De langspeler genaamd Recognition zorgde voor heel wat internationale erkenning en niet veel later werd hij ook opgemerkt door Sven Väth. De Duitse technolegende gaf Jacek Sienkiewicz de kans om als eerste producer een volledig album uit te brengen op zijn label Cocoon Recordings

Ook na de opkomst van het digitale tijdperk bleef vinyl een belangrijke rol spelen binnen de elektronische muziek in Polen. Eerder dan in de meeste andere Europese landen maakte het zwarte goud er zijn heropleving mee. In de hoofdstad Warschau vallen er heel wat kwalitatieve platenwinkels te ontdekken. Zaken als Side One, Hey Joe en WaxBox staan steevast op de to-do lijst van internationale dj’s die enkele van de Poolse clubs komen spelen. Danstempels als 1500m2 en SQ Klub krijgen regelmatig ‘top off the bill’ dj’s over de vloer maar bieden ook een platform aan lokaal talent om zich in de kijker te spelen. 

Om in de gaten te houden: 
Artiesten: Catz ’n’ Dogz, Margaret Dygas, Daniel Stetting 
Labels: Recognition, Pets Recordings S1 Warsaw 
Clubs/Festivals: Das Lokal, Prozak 2.0, Unsound Festival 

De Balkan

Sinds enkele jaren bevalt er ook in Kroatië tijdens de zomermaanden heel wat leuks te beleven. Heel wat muziekliefhebbers waren de absurd hoge prijzen op Ibiza beu en vonden het perfecte alternatief in de als paddenstoelen uit de grond schietende festivals aan de Kroatische kust. Vooral toeristen uit Groot-Brittannië vinden massaal hun weg naar festivals als Dimensions, The Garden Festival, Hideout of Sonus.

De organisatoren weten perfect in te spelen op het vakantiegevoel die bezoekers van festivals in andere landen veel minder ervaren. Zo pakken de meeste van de festivals uit met exclusieve beach- en boatparty’s als extra voor de gasten. 

Ook de clubscene in de Balkanlanden heeft de voorbije jaren een enorme evolutie doorgemaakt. Het centrum van het nachtleven in het gebied bevindt zich in de Servische hoofdstad Belgrado. Na de talloze oorlogen in de regio ontwikkelde de stad zich tot één van de meest bruisende metropolen van Europa. Clubs als Drugstore en Boat 20/44 krijgen regelmatig hoog bezoek over de vloer. Drugstore staat bekend als een verzamelplaats voor de liefhebbers van de rauwere varianten binnen de technowereld terwijl Boat 20/44 ‘the place to be’ is voor al wie zijn muziek liever wat meer funky heeft. 

Het groeiende aanbod aan festivals en clubs heeft ook een positieve invloed gehad op de lokale dj’s en producers. Marko Nastic uit Servië bracht al muziek uit op het Duitse label Sleeps Is Commercial en wordt regelmatig gevraagd voor gigs tot buiten de Europese grenzen. De Bosniër Mladen Tomic drukte samen met zijn label Night Light Records zijn stempel op de tech-house en techno scenes. Zijn tracks op SCI+TEC, het label van Dubfire, bezorgde hem de nodige naambekendheid bij liefhebbers van het genre.

Ook de fans van het iet wat melodische werk komen in de Balkan aan hun trekken. Petar Dundov klinkt voor sommige misschien bekend in de oren? De Kroaat releasete al verschillende EP’s op het Gentse label Music Man en geniet support van de grootste namen binnen de house en techno wereld. De voorbije jaren stond hij achter de decks van legendarische clubs als Berghain/Panorama Bar, Trouw en onze nationale trots Fuse. 

Een andere graag geziene gast in onze clubs is de uit Bulgarije afkomstige KiNK. In 2015 werd hij door de lezers van Resident Advisor verkozen tot de beste live-act van het jaar en daar kunnen we ze zeker geen ongelijk in geven. In eigen land vond Strahil Velchev geen platform voor zijn muziek dus besloot hij via het internet zijn muziek te verspreiden, met succes. Zijn in 2010 gereleasete track Existence groeide op enkele jaren tijd alvast uit tot een klassieker binnen het genre. 

Om in de gaten te houden: 
Artiesten: Dejan Milicevic, Sthekerson, Miss Sunshine 
Labels: Out Of Place, Balkan Connection, Night Light 
Clubs/Festivals: Dekmantel Selectors,Sirup, District Club 

Het oosten van Europa bruist van de unieke muzikanten, clubs, festivals en platenlabels. We zijn er dan ook zeker van dat die creatievelingen de volgende jaren zich alleen nog maar verder gaan ontwikkelen en hun welverdiende plaats binnen de muziekindustrie kunnen versterken. Om de interesse nog wat verder te wekken, hebben we een playlist samengesteld met enkele tracks en dj-sets van de eerder vernoemde artiesten. Enjoy!